Khoanh tay không có một ý nghĩa cố định. Bạn có thể khoanh tay vì đứng lâu, vì lạnh hay đơn giản là vì thói quen. Thế nhưng trong giao tiếp, tư thế này đôi khi tạo cảm giác khép kín, phòng vệ hoặc dè chừng với người đối diện. Điều bạn không có ý không đồng nghĩa với việc người khác sẽ không cảm nhận như vậy.
Khoanh tay không sai, bối cảnh mới là điều quan trọng
Ngôn ngữ cơ thể luôn cần được nhìn trong bối cảnh: bạn đang trò chuyện với ai, nội dung là gì, nét mặt và ánh mắt ra sao. Cùng một tư thế khoanh tay nhưng đi kèm nụ cười và ánh mắt cởi mở sẽ khác rất nhiều so với khi đi kèm cái nhíu mày.
Vì vậy, đừng vội kết luận ai đó đang "phòng thủ" chỉ vì họ khoanh tay. Một tín hiệu đơn lẻ chưa đủ để đọc được suy nghĩ của người khác.
Khi nào bạn nên chủ động điều chỉnh?
Việc điều chỉnh tư thế đặc biệt đáng cân nhắc khi cuộc trò chuyện cần sự kết nối:
- Lần đầu gặp khách hàng hoặc đối tác.
- Đang lắng nghe góp ý hoặc giải quyết một bất đồng.
- Phỏng vấn xin việc, nơi người đối diện chỉ có ít thời gian để hình thành ấn tượng về bạn.
- Thuyết trình hoặc đứng trước một nhóm người.
- Trò chuyện với nhân viên, khi vị trí của bạn đã khiến họ dè dặt hơn.
Thay vì khoanh tay, nên đặt tay thế nào?
- Khi đứng: thả lỏng hai tay dọc theo thân người. Có thể lúc đầu thấy hơi trống trải, nhưng trông bạn sẽ tự nhiên hơn bạn nghĩ.
- Khi ngồi họp: đặt hai tay lên bàn hoặc đùi, để người đối diện nhìn thấy tay bạn.
- Khi thuyết trình: để tay ở khoảng từ eo đến ngực, sẵn sàng đưa ra các cử chỉ minh họa cho điều đang nói.
- Khi đang căng thẳng: cầm một cuốn sổ hoặc cây bút để tay có việc làm, nhưng tránh xoay bút hay gõ liên tục.
Những cử chỉ nhỏ khác cũng dễ bị hiểu lầm
Khoanh tay chỉ là một ví dụ. Một cử chỉ tay, một tư thế đứng hay một ánh mắt tưởng như vô thức cũng góp phần thay đổi cách người khác nhìn nhận bạn. Thử để ý xem bạn có đang chắp tay sau lưng khi trao đổi với đồng nghiệp, liên tục nhìn điện thoại khi người khác đang nói, hay đứng dồn trọng tâm về một bên chân khi thuyết trình không.
Làm sao biết mình đang "nói" gì bằng cơ thể?
Hầu hết thói quen cơ thể đều diễn ra ngoài ý thức, nên cách đơn giản nhất là quan sát lại chính mình:
- Quay một đoạn video khi đang luyện nói hoặc khi họp online.
- Xem lại ở chế độ tắt tiếng và ghi lại ấn tượng đầu tiên về người trong video.
- Nhờ một người bạn tin tưởng cho biết điều họ chú ý đầu tiên.
- Chọn duy nhất một thói quen để điều chỉnh trong tuần đó.
Trước khi bạn cất lời, cơ thể đã lên tiếng
Trong lớp Định hình Phong thái Giao tiếp của Thạc sĩ Lê Âu Ngân Anh, học viên NÓI để Thành đạt được quan sát và điều chỉnh những chi tiết rất nhỏ trong cách mình xuất hiện. Mục tiêu không phải là đóng khung một tư thế "đúng", mà là để những gì người khác cảm nhận gần hơn với điều bạn thực sự muốn thể hiện.